Ik ben mezelf nu al dagen aan het afvragen wat het nu écht inhoudt om een sociale onderneming te zijn. Ik zie de wereld in een hoog tempo veranderen, en hierdoor geloof ik dat bedrijven die alleen gericht zijn op winstmaximalisatie op lange termijn geen bestaansrecht meer hebben. Consumenten eisen producten die op een goede manier worden geproduceerd, medewerkers worden steeds kritischer op hun eigen bedrijf en ook in de keuze voor welk bedrijf ze gaan werken. En hoewel ik hierin geloof, blijf ik het moeilijk vinden om een goed beeld te schetsen van een sociale onderneming. Nu weet ik dat jij hier ook veel over nadenkt en schrijft, dus ik dacht dat jij mij hier misschien wel mee kan verder helpen.

Ik heb in het afgelopen jaar met veel mensen gesproken over wat het betekent om een ‘Social Enterprise’ te zijn en ik heb gemerkt dat ieder antwoord anders is. De één zegt dat het te maken heeft met ‘groen’ zijn. Maar wat is groen? ‘Groen’richt zich vooral op de planeet, op duurzame energieopwekking, het tegengaan van het nog sneller opraken van onze schaarse grondstoffen. Dat is belangrijk, maar omvat voor mij niet de sociale ondernemening als geheel. Volgens anderen betekent het dat je in balans moet zijn met de 3 p’s; people, planet én profit. Dit vind ik nog zo ontzettend abstract. Wanneer ben je in balans? Ik hoor ook vaak dat een social enterprise een organisatie is die business strategieën toepast om filantropische doelen te behalen. Het woordenboek geeft voor filantropie de definitie: liefdadigheid, mensenliefde en menslievendheid. Dit is vooral gericht op de mens en hoe bedrijven een financiële bijdrage kunnen leveren, door een deel van hun winst af te staan, voor het creëren van een betere wereld. Hoewel dit van groot belang is, is filantropie vaak een bijzaak, iets wat je als organisatie ook moet doen. In mijn belevingswereld zit het zijn van social enterprise in hart en nieren, en is het niet iets wat je erbij doet.

Voordat jij jouw kennis en expertise inbrengt, lijkt het me ook goed om met je te delen waarover ik inmiddels wel een standpunt heb ingenomen. Ik geloof dat een Social Enterprise te maken heeft met een gedeelde waarde die je creëert, door Porter ook wel shared value genoemd. Heb je hier weleens over gehoord? In het kort gezegd is shared value een integraal onderdeel van de winstgevendheid van een bedrijf en hun concurrentiepositie. Bedrijven creëren economische waarde door het creëren van sociale waarde. Alleen blijf ik hier ook zitten met een vraag. Hoe breng je shared value in praktijk? Hoe help je een organisatie om te kijken naar zijn gehele keten? Hier wordt wel naar gekeken, maar vooral naar hoe je voor zo weinig mogelijk geld je grondstoffen kan krijgen, of je product kan produceren. Het draait allemaal om die laatste schakel in de keten, het eindproduct. En dat brengt me dan meteen naar mijn tweede standpunt: geld. Ik weet dat we nu eenmaal dit economische systeem hebben en dat geld en winst een randvoorwaarde zijn om te kunnen bestaan als organisatie. Toch ben ik nog zoekende; hoe krijg je een grote multinational zo ver om niet alleen aan zijn shareholders te denken en niet alleen aan het korte termijn geld verdienen? Mijn laatste overtuiging is vooral ideologisch, simpel gezegd gaat het over mijn naïeve en positieve geloof: er zit in elke organisatie al een social enterprise, organisaties moeten alleen weer opnieuw leren waarom ze nou eigenlijk bestaan. Waarom zijn ze ooit ontstaan? En wat is hun bestaansrecht vandaag de dag?

Wat denk jij hiervan? Kan jij je vinden in mijn overtuigingen? En heb jij misschien antwoorden op sommige vragen waar ik mee rondloop? Ik hoop in ieder geval dat jij me kan helpen om uit alle chaos de rode draad in mijn verhaal te krijgen. Ik ben reuze benieuwd wat jouw gedachten hierover zijn!

Groeten,
Martine